عصر روز دو شنبه در هشتصد و هفتاد و هشتمین جلسه شورای عالی آموزش وپرورش ، با مصوب شدن تفکیک درس فارسی پایه ششم ابتدایی به 3 بخش قرائت فارسی ، دیکته و انشا مقرر شد در جدول برنامه ریزی درسی 2ساعت در هفته به قرائت فارسی و دیکته و 1 ساعت به انشا اختصاص یابد .

به گزارش مرکز اطلاع رسانی و روابط عمومی وزارت آموزش وپرورش ، در ابتدای این نشست ، نوری ، رئیس مرکز آمار وفناوری اطلاعات  وارتباطات وزارت آموزش وپرورش گزارشی اجمالی از فعالیت ها و اقدامات  این وزارتخانه  در راستای تجهیز مدارس به فناوری های نوین آموزشی ،  هوشمند سازی مدارس  ، تولید محتوا ، ایجاد شبکه های ارتباطی، توانمند سازی معلمان و ... در حوزه IT ارائه داد .

بنا براین گزارش ، در این نشست بر توسعه فعالیت های مرکز آمار و فناوری اطلاعات و ارتباط  در 2 حوزه  کمی و کیفی و بازنگری سند فاوا در آموزش وپرورش همچنین تولید سندی برای تبیین اهداف ،‌ مبانی ، اصول ، استانداردها وکارکرد مدارس هوشمند تاکیدشد.

براساس این گزارش ، در ادامه این نشست طرح جامع توسعه و ترویج اقامه نماز در مدارس مورد بررسی و طبق سنوات گذشته بندی دیگر از این طرح مورد تصویب اعضاء قرار گرفت

تعریف «سوادِ خواندن»

خواندن، یعنی «روخوانی کردن»، امّا «سوادِ خواندن» یعنی «درک مطلب»؛ در «سوادِ خواندن» دانش‌آموز یاد می‌گیرد که اوّلاً درست بخواند و آن‌چه می‌خواند را بفهمد و ثانیاً آن‌چه خوانده را بتواند تحلیل کند، تفسیر کند و قضاوت کند.

«سوادِ خواندن» یکی از مهم‌ترین توانایی‌هایی است که دانش‌آموزان باید در دبستان یاد بگیرند؛ این توانایی در رشدِ عقلی و اجتماعی کودک موثّر است و اساس یادگیری و برقرارای ارتباط در آینده می‌باشد.

در  آزمون«سوادِ خواندن» ،  متنی داستانی یا علمی، به دانش‌آموزان تحویل داده می‌شود؛ متن‌ها درست مثل قصّه هستند و دانش‌آموزان این متن‌ها را مثل این ‌که دارند کتاب می‌خوانند، می‌خوانند؛ سپس در پایانِ هر متن، چند سؤال از دانش‌آموز پرسیده می‌شود .

منظور از سؤال‌ها چیست؟

سؤال‌های آزمون «سوادِ خواندن» در چهار حیطه‌ی زیر از دانش‌آموزان پرسیده می‌شوند و در حقیقت هر کدام از قسمت‌ها، بخشی از توانایی‌های کودک را در «سوادِ خواندن» تقویت خواهند کرد:

حیطه‌ی اوّل: حفظیات

سؤال‌های «حفظیات»، مربوط به توانایی حفظ کردن دانش‌آموز است؛ چون تمام جواب‌های این قسمت، در داخل متنی که دانش‌آموز خوانده، عیناً وجود دارد. مثلاً «در متن نوشته شده: «هوا تاریک بود»؛ در قسمت سؤال‌ها از دانش‌آموز پرسیده می‌شود که «هوا چگونه بود؟»»

حیطه‌ی دوم: استنباط مستقیم

سؤال‌های «استنباط مستقیم»، سؤال‌هایی است که دانش‌آموز با کمی تفکّر و جستجوی ذهنی، می‌تواند آن‌ها را در متن داستانی پیدا کند. مثلاً «چون در داستان از فصل زمستان صحبت شده، پس دانش‌آموز باید بفهمد که هوا، سرد بوده است.»  

حیطه‌ی سوم: تفسیر و تلفیق اطّلاعات

جواب سؤال‌های «تفسیر و تلفیق اطّلاعات»، در حقیقت نظر دانش‌آموز است؛ امّا این نظر را باید با توجّه به متن داستانی که خوانده، بتواند درست بیان کند. مثلاً «در داستان آمده که «روی دیوار، خط‌خطی شده بود.»دانش‌آموز با توجّه به متنِ داستانی، باید تشخیص دهد که این کار، درست بود یا درست نبود یا ...»

حیطه‌ی چهارم: قضاوت

در سؤال‌های «قضاوت» ‌جواب، نظر شخصی دانش‌آموز است؛ او با توجّه به داستانی که خوانده، نظر خود را درباره‌ی شخصیّت‌های داستان، بیان می‌کند؛ مثلاً «به نظر دانش‌آموز، شخصیّت داستان ترسو بود یا شجاع بود یا مهربان بود یا ...»

 برای آشنایی بیش‌تر شما  با آزمون «سوادِ خواندن»، یک نمونه از این آزمون‌ها که در داخل کتاب «نوروز ششم دبستان کانون» وجود دارد، در فایل پیوست آورده شده است؛ این فایل را حتماً دانلود کنید.

دانلود انیمیشن عمر گران مایه(حکایت دو برادر)صفحه 59 فارسی ششم

کلمات"سمع" یعنی گوش و"بصر" یعنی چشم ،جمعاً نوزده بار در قرآن کریم ،کنارهم آمده اند؛ که درهفده  موردآن کلمه ی"سمع" قبل از "بصر"قرارگرفته است .دونمونه ازاین آیات عبارتند از: " وهوالذی انشا لکم السمع والابصار " آیه 78 ( سوره مومنون )یعنی :واوست که برای شما ، شنوایی وبینایی آفرید .

" ان السمع والبصر والفواد کل اولئک کان عنه مسئولاً " آیه 36 ( سوره اسراء )یعنی : گوش وچشم دل ، دربرابر خدابطور جدّی مسئولند.

چه رمزی دراین نکته نهفته است وچرا آوردن شنوایی قبل ازبینایی ،درقرآن تقریباً به صورت یک قاعده درآمده است.

تحقیقات علمی نشان می دهدکه حسّ شنوایی درجنین قبل ازبینایی فعال می شودیعنی جنین قبل  از بینایی قادراست توسط حسّ شنوایی ازمحیط خارجی متاثّرشود. دانشمندان با ارسال فرکانس های صوتی به طرف یک زن باردار که آخرین روزهای دوران بارداری را می گذارند،مشاهده کردندکه جنین با تحریکاتی خاص،به این صداها،پاسخ می گوید وشما می دانید که جنین تا قبل از تولدازدیدن محیط  اطرف خودناتوان است واینجاست که وقتی آیه ی دوّم سوره ی مبارکه ی"دهر" را می خوانیم ،حتماً به  شگفت می آییم :

انا خلقنا الانسان من نطفه امشاج نبتلیه فجعلناه سمیعا بصیرا .یعنی: ماانسان رااز نطفه مخلوط آفریدیم واو را شنوا و بینا ساختیم .

ونیز خداونددرآیه 78-سوره مبارکه "نحل" می فرمایند:والله اخرجکم من بطون امهاتکم لاتعلمون شیئاً وجعل لکم السمع والابصار والافئده لعلکم تشکرون .
یعنی خداوند : خداوندشماراازشکم های مادرانتان درحالی بیرون آورد که چیزی نمی دانستیدوبه شماگوش وچشم وقلب عطا کرد امید است که شکرگزارباشید.

منبع :قرآن وعلوم

 آن سوی نخل ها پُر سرباز دشمن است    این شهر ِ در محاصره، شهر تو و من است

 دشمن نفوذ کرده و این شهر بی پناه        اینک به زیر چکمهّ ناپاک دشمن است

 دریاقلی! رکاب بزن، یا علی بگو           چشم انتظار همت تو دین و میهن است

 ای مرد اهل درد، بنازم به غیرتت            این خانه‌ها هنوز پر از کودک و زن است

 فردا ـ اگر درنگ کنی ـ کوچه‌های شهر    میدان جنگ تن به تن و تانک با تن است

 از راه اگر بمانی و روشن شود هوا        تکلیف شهر خاطره‌های تو روشن است!

 دریاقلی! رکاب بزن گرچه سهم تو        از این دیار، ترکش و یک مشت آهن است

 دریاقلی! به وسعت دریاست نام تو            تاریخ در تلفظ نام تو الکن است

 هی مرد ِ مرد از نفس افتاده‌ای مگر؟!    همپای مرگ، کار تو امشب دویدن است

 چون موجها به دامن ساحل نمی‌خزی        دریایی و طریقت دریا تپیدن است.

مبالغه واغراق آن است که در صفت کردن وستایش ونکوهش کسی یاچیزی افراط وزیاده روی کنند،چندانکه از حدّعادت معمول بگذرد وبرای شنونده شگفت انگیز باشد.

هرگاه اغراق ومبالغه را به درجه ای رسانده باشند که در عقل وعادت،ممکن وباورکردنی نباشد،آن را« غلو »می گویند.

اغراق در لغت به معنی سخت کشیدن کمان است.اغراق ومبالغه درجاتی دارد که بعضی به عقل وعادت نزدیکتر وبعضی دورتر است.مثال:

شود کوه آهن چودریای آب                          اگر بشنود نام افراسیاب

ز سمّ ستوران درآن پهن دشت               زمین شد شش  و آسمان گشت هشت

که من از گشاد کمان روز کین              بدوزم همی آسمان بر زمین

                                                                        (فردوسی)

گر برگ گل سرخ کنی پیرهنش را            از نازکی آزار رساند بدنش را

                                                                    (طرب اصفهانی)

سعدی به طور نقد ادبی وتعریض گونه ای گفته است:

چه حاجت که نه کرسی آسمان                  نهی زیر پای قزل ارسلان

مگر پای عزّت برافلاک نه                  بگو روی اخلاص بر خاک نه

حافظ گوید :

هر شبنمی در این ره صد بحر آتشین است    دردا که این معما شرح وبیان ندارد

نمونه ی دیگر ازسعدی:

بگذار تا بگریم چون ابر در بهاران      کز سنگ ناله خیزد وقت وداع یاران

دوچشم مست میگونت ببرد آرام هشیاران    دوخواب آلوده بربودندعقل از دست یاران

 در فرهنگ اصطلاحات ادبی این صنعت این گونه تعریف شده است :

مبالغه اقسامی دارد؛ بعضی مقبول است وبعضی مردود، مبالغه مقبول از محسنات بدیعی است.مبالغه منحصر است در سه قسم تبلیغ،اغراق ،غلو

مبالغه ی مردود آن است که در بعضی اوصاف مدح وهجا وغیر آن چندان غلو کنند که ترک ادب شرعی کند

وچنانکه خاقان سروده است:

یوسف نجّار کیست نوح درود گر که بود      تازهنر دم زنندبر دراسکان او

نوح نه بس علم داشت گرپدر من بدی       قنطره بستی به علم برسرطوفان او

بعضی ها بین مبالغه واغراق وغلو فرق می گذارند ومبالغه راادعای وصف چیزی می دانند که این ادّعا عقلاً وعادتاً ممکن باشد:

به دندان رخنه در پولاد کردن       به ناخن راه در خارا بریدن

بسی برجامی آسان تر نماید     زیارمنّت دونان کشیدن

یار مهربان نوشته اند:

در فارسی پایه ششم در هر درس فارسی، قسمت مهارت های نوشتاری ،بخشی به نام کارگاه نویسندگیوجود دارد و در این جا یک ضرب المثل ،هماهنگ با محتوای فصل انتخاب شده است. ضرب المثل ها جمله های کوتاه و معمولا تصویری و سرشار از معانی و مفاهیم و حکمت هستند و ذهن زبان آموز را بارور و سیراب می سازند .به همین سبب در این قسمت هرکسی فهم و دریافت خود را از ضرب المثل می نویسد . 

این کار باعث می شود هم ضرب المثل در ذهن جایگر شده و به حافظه سپرده شود و هم دست مایه ای در گفتار و نوشتار باشد. 

لیست ضرب المثل هایی که در فارسی پایه ششم آمده است به ترتیب در ذیل می آید:

1 - از تو حرکت ،از خدابرکت

2 - شکرنعمت ،نعمتت افزون کند

3 - زبان سرخ ،سرسبز می دهد برباد 

 4 -  نوش دارو ؛ بعد از مرگ سهراب 

5  - تو نیکی می کن و در دجله انداز 

6  - کم گوی .و گزیده گوی چون در

 7- تا پول داری رفیقتم ، قربان بند کیفتم 

 8 - جایی که نمک خوردی ،نمکدان مشکن 

9 - کار نیکو کردن از پرکردن است

10  - مشک آن است که خود ببوید نه آن که عطار بگوید.

11 - با دوستان بساز و بر دشمنان بتاز.

 12 - هرکه بامش بیش ،برفش بیشتر .

13  - مار گزیده از رریسمان سیاه و سفید می ترسد.

 14 - این دغل دوستان که می بینی ،مگسانند گرد شیرینی

15 - به پایان آمد این دفتر ،حکایت هم چنان باقی است. 

 در کتاب نوشتاری از دانش آموزان خواسته شده است که ضرب المثل را در یک بند ،توضیح دهند.تا پایان کتاب به همین صورت است . 

به فکر این بودم که ریشه ی این ضرب المثل ها را پیداکنم و خیلی هم گشتم به کتاب خانه ی عمومی و... مراجعه نمودم کتاب های زیادی هم پیداکردم ولی  متاسفانه این ضرب المثل هایی که من دنبالشان بودم را پیدانکردم در سایت ها نیز فقط نام ضرب المثل ها نوشته شده است و ریشه ی این ضرب المثل های پایه ششم را به جز یکی پیدا نکردم به فکرم رسید از شما دوستان مهربانم که همیشه یار و یاورم بودید و با نظرات ارزشمندتان باعث دلگرمی من می شوید کمک بگیرم . بنابراین از همه ی دوستان عزیزم خواهش می کنم اگر ریشه ی ضرب المثل را می دانند و یا کتاب خوبی دارند معرفی نمایند و یا سایت خوبی دیده اند معرفی کنند تا همه استفاده نماییم . 

مادر کلاس ششم درباره ی ریشه  ی ضرب المثل ها  به دانش آموزان نمی گوییم  و از آنها نمی خواهیم ولی خوب ممکنه یکی از دانش آموزان  از ما بپرسدو وظیفه ی ما به عنوان یک معلم اینست که حداقل ریشه ی این 14 ضرب المثل رابدانیم . 

در ادامه مطلب ریشه ضرب المثل، زبان سرخ ،سر سبز می دهد بر باد را بخوانید.

هم چنین در سایت سارا می توانید به ریشه ی بعضی ضرب المثل های ایرانی دست یابید.

برای دانلود پاور پوینت انواع جمله(نکات دستوری درس اول کتاب فارسی ششم) اینجا کلیک کنید

منبع:ت مثل تایباد   ...ت مثل تربیت..

دوست عزیزم جناب آقای وحید لطفی زحمت کشیده ودرس هفت خان رستم(درس چهارم فارسی ششم ابتدایی) را به صورت اسلاید شو درآورده است ؛ شما همکار گرامی می توانید آن را از  اینجا دانلود کنید

                                                                  منبع:ت مثل تایباد... ت مثل تربیت ...

هفت‌خان در شاهنامهٔ فردوسی هفت مرحلهٔ دشواری بودند که رستم و اسفندیار طی کردند.

کیکاووس در دژی در مازندران اسیر است. رستم به نجاتش می‌رود و در راه از هفت بلا جان سالم به در می‌برد.

•  خان اول: نبرد رخش با شیر بیشه
•  خان دوم: بیابان بی‌آب
•  خان سوم: جنگ با اژدها
•  خان چهارم: زن جادو
•  خان پنجم: جنگ با اولاد مرزبان
•  خان ششم: جنگ با ارژنگ دیو
•  خان هفتم: جنگ با دیو سفید

برای مشاهده به ادامه مطلب مراجعه فرمایید.

راهنمای تدریس فارسی ششم دبستان

ماجرا و داستان «دریاقلی سورانی» پس از سالها تاخیر از سال جدید تحصیلی وارد کتاب‌های درسی پایه ششم ابتدایی شد.

متولدین دهه 60 هنوز هم برخی از داستان‌های کتاب‌های درسی خود را به خاطر دارند؛ داستان «دهقان فداکار» و از خودگذشتگی ریزعلی خواجوی در نجات سرنشینان قطار مسافری، داستان «تصمیم کبری»، داستان «خانواده آقای هاشمی»، داستان «کوکب خانم» و.... داستان‌هایی که رنگ و بوی ایرانی داشتند و هنوز هم با به میان آمدن نام آنها نوستالژی گذشته در ذهن‌ها زنده می‌شود.

اما با گذشت زمان متولدین دهه 60 جای خود را به نسل‌های بعدی می‌دهند و برخی از شخصیت‌های جدید جایگزین آنها می‌شوند.

* پطروس فداکاری که مردم هلند هم آن را نمی‌شناسند

داستان «دریاقلی سورانی» قرار است پس از سال‌ها تاخیر از سال جدید تحصیلی وارد کتاب‌های درسی پایه ششم ابتدایی شود. داستانی که پایه ششمی‌ها در درس چهارده خود آن را خواهند خواند.

شخصیتی که اگر چه در دهه 60 و بحبوحه جنگ افراد کمی از فداکاری وی اطلاع پیدا کردند اما با گذر زمان داستان فداکاری او زبان به زبان چرخید و به یکی از اسطوره‌های دفاع مقدس تبدیل شد.

وی جایگزین شخصیت‌های خیالی چون پطروس هلندی شد که سالها در کتاب‌ها وجود داشت اما از خلاف آمد عادت و به گفته حبیب احمدزاده یکی از نویسندگان دفاع مقدس: «هنوز در کشور هلند هم کسی پطروس را نمی‌شناسد، ولی همه ما او را می‌شناسیم؛ راستی چرا هیچ‌وقت از خودمان نپرسیدیم چرا پطروس فداکار جای انگشتش یک چوب در سوراخ سد نگذاشت؟»

 * ترکی: خیلی از مسائلی که اولویت دارند خیلی از وقتها مغفول می‌مانند

تا به حال داستان‌های زیادی در مورد این رویداد مهم تاریخی نوشته شده و چندین مستند و یک فیلم سینمایی هم از آن ساخته شده است. اما هنوز به رغم این تلاش‌ها این داستان وارد کتاب‌های درسی نشده بود.

محمدرضا ترکی محقق و استاد دانشگاه تهران در گفتگو با خبرنگار کتاب و ادبیات فارس در مورد تاخیر در ورود این داستان به کتاب‌های درسی می‌گوید: این شخصیت نقش بسیار جدی و مهمی در جنگ داشته ولی متاسفانه گمنام مانده است.

متاسفانه از این مشکلات در کشور ما بسیار هستند و خیلی از مسائلی که اولویت دارند خیلی از وقت‌ها مغفول می‌مانند. متاسفانه این شهید تا چند سال پیش حتی یک قبر درست و حسابی هم نداشت. اینکه ما در کتاب‌های درسی خود در مورد این شهید چیزی بنویسیم کمترین کاری بوده که می‌توانستیم انجام بدهیم.

 محمدرضا ترکی افزود: من از چند سال پیش، پیشنهاد این کار را به وزیر فرهنگ و ارشاد دادم و حتی نامه‌ نگاری‌هایی را نیز انجام دادم. اما از آنجا که داستان‌هایی که تاکنون در مورد وی نوشته شده بودند برای کتاب‌های درسی مناسب نبودند، از این رو متن جدیدی را نوشتم.

این استاد دانشگاه در مورد اقدام شجاعانه دریاقلی سورانی گفت: به نظر من شخصیت دریاقلی یکی از مهمترین اسطوره‌های عرصه دفاع مقدس است و اگر شجاعت و درایت او نبود شهر آبادان که یکی از مهمترین شهرهای جنوب بود، در همان ماه‌های اول جنگ از دست می‌رفت. اگر این عمل فداکارانه دریاقلی نبود مطمئنا سرنوشت جنگ طور دیگری رقم می‌خورد. او مردی برخاسته از میان توده‌های مردم بود که شجاعت او مثال زدنی نیست.
 سخن گفتن و آگاهی رساندن در مورد شخصیت‌های ملی و مذهبی یک کشور یکی از رسالت‌های آموزش و پرورش در ایران است. امید است این اقدام فتح بابی باشد در شناساندن دیگر شخصیت‌های ملی و مردمی که از یاد و خاطره آنها مغفول مانده است.

 خبرگزاری فارس

در جدول زیر ضرب المثل های پارسی بر اساس حروف الفبا دسته بندی شده اند که شما عزیزان علاقمند به آشنایی هر چه بیشتر زبان پارسی می توانید با کلیک روی هر حرف ضرب المثل هایی که با همان حرف انتخابی شما شروع میشوند را مشاهده و مطالعه بفرمائید.

 منبع: وبلاگ آموزگار

 ارزش یابی تکوینی (20 نمره) :

10 نمره ،نوشتن موضوع انشا + 10 نمره طرح پرسش هایی از فعالیت های انشایی و نگارشی کتاب مهارت های نوشتاری و پرسش های نگارشی معلم ساخته .

- ارزش یابی پایانی (20 نمره) :

10 نمره، نوشتن موضوع انشا + 10 نمره طرح پرسش هایی از فعالیت های انشایی و نگارشی کتاب مهارت های نوشتاری وپرسش های نگارشی معلم ساخته .

* نمره ی نهایی :

میانگین ارزش یابی تکوینی و پایانی (20= 2 ÷40       40=20+20)

لازم است در ارزش یابی نگارش و انشا به موارد زیر توجه شود :

1) رعایت نظم منطقی و پرورش موضوع.     

 2) به کارگیری درستِ نکته های نگارشی ، دستوری و املایی.

  3) تاکید و توّجه به استفاده از جمله های نو و خلاق

  4) بهره گیری از تخیل

  5) توانایی بهره گیری از نکات آموزشی مطرح شده در کارگاه نویسندگی

6) به کارگیری واژگان مناسب و تعبیرها و ترکیب های خوش ساخت

7) استفاده از آیات و روایات متناسب با موضوع

  8) به کارگیری و استفاده مناسب از ضرب المثل ها و اشعار مناسب

  9) بهره گیری از آرایه ها و عناصر زیبایی سخن

10) پیراسته ، ویراسته و پاکیزه نویسی و ...

- در صورت برخورداری نوشته از فضای خلاقانه و نگاه نو ، می توان از برخی کاستی های ظاهری و کم اهمیّت مانند خط خوردگی ها ، چشم پوشی کرد

این مطلب از وبلاگ زبان آموزی نوشته آقای فریدون اکبری شلدره ای مدیر گروه زبان و ادبیات فارسی دفتر تالیف و برنامه ریزی درسی نقل شده است.

دانلود کتاب فارسی ششم دبستان(کتاب خوانداری)

دانلود کتاب کار فارسی ششم دبستان(کتاب نوشتاری)

فارسی ششم شامل دوکتاب مهارت های خوانداری و مهارتهای نوشتاری است.

کتاب مهارتهای خوانداری شامل:درس ,حکایت,بخوان و حفظ کن,بخوان وبیندیش

کتاب مهارتهای نوشتاری شامل:فعالیت های دروس, املا, نگارش؛کارگاه نویسندگی